Το παρόν φόρουμ είναι κλειστό και έχει μεταφερθεί σε νέα διεύθυνση.

Eπισκεφτείτε μας στο www.filoumenos.com/forum


 
ΦόρουμΦόρουμ  ΠόρταλΠόρταλ  ΕικονοθήκηΕικονοθήκη  Συχνές ΕρωτήσειςΣυχνές Ερωτήσεις  ΑναζήτησηΑναζήτηση  ΕγγραφήΕγγραφή  Σύνδεση  
Το παρόν φόρουμ έχει κλείσει,επισκεφτείτε μας στην νέα διεύθυνση

http://filoumenos.com/forum

Μοιραστείτε | 
 

 Ανθρωπολογία

Πήγαινε κάτω 
Μετάβαση στη σελίδα : Επιστροφή  1, 2
ΣυγγραφέαςΜήνυμα
enemy
Διαχειριστής
Διαχειριστής



ΔημοσίευσηΘέμα: Απ: Ανθρωπολογία   Κυρ Νοε 16, 2008 4:46 pm

Το υπόκαυστο σύστημα θέρμανσης στην αρχαία Ρώμη












Έτσι αποκαλούσαν ορισμένοι από τους πρώτους χριστιανούς τα τεράστια και ιδιαίτερα πολυτελή λουτρά σε κάθε γωνιά της απέραντης ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, στα οποία συνωστίζονταν για ώρες οι ρωμαίοι πολίτες για να φροντίσουν και να καλλωπίσουν το σώμα τους και να περάσουν ευχάριστα τις ελεύθερες ώρες τους.
Εκτός από τον σπουδαίο ρόλο των λουτρών στην σωματική και ψυχική υγεία, αποτέλεσαν σε όλες τις εποχές κέντρα συναντήσεων και κοινωνικών συναναστροφών, χώρους επικοινωνίας και διασκέδασης.


Τι είναι ένα υπόκαυστο σύστημα θέρμανσης


Η λέξη υπόκαυστο, (suspensurae) αναφέρεται σε έναν χαμηλό και συνήθως υπόγειο χώρο κάτω από το δάπεδο του δωματίου όπου κυκλοφορούν καυτά αέρια. Τα αέρια παράγονται από μια εστία φωτιάς (praefurnium). Οι χώροι αυτοί δημιουργούνται με την υπερύψωση των δαπέδων και την βοήθεια στυλίσκων (pilae).


Καταγωγή και εξέλιξη των λουτρών

Τα ρωμαϊκά λουτρά, πρώτα τα βαλανεία και έπειτα οι Θέρμες, άρχισαν να εξελίσσονται στην Ιταλική χερσόνησο, στην περιοχή της Καμπανίας ήδη από τον 5ο - 4ο π.Χ. αιώνα κάτω από την επιρροή του ελληνικού δημόσιου λουτρού, του βαλανείου και του ελληνικού γυμνασίου, με τις απαραίτητες βεβαίως προσαρμογές.


Ήδη από την προϊστορική περίοδο λειτούργησαν λουτρά σε ανάκτορα για τις ανάγκες των αρχόντων και του οίκου τους, όπως αυτά που βρέθηκαν στην Τίρυνθα και την Κνωσό. Στους κλασσικούς και ελληνιστικούς χρόνους τα λουτρά έχουν διαδοθεί αρκετά και εκτός των ιδιωτικών, μαρτυρούνται και δημόσια λουτρά σε αρκετές πόλεις, ορισμένα μάλιστα με παροχή ζεστού νερού. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το λουτρό των Οινιάδων στην Ακαρνανία του 2ου π.Χ. αιώνα. με χώρους για ψυχρό και θερμό λουτρό. Τα δωμάτια προορισμένα για το χλιαρό και θερμό λουτρό ήταν κυκλικά, και το νερό ζεσταινόταν σε χάλκινο λέβητα που βρισκόταν στο κέντρο τους. Ελληνιστικά λουτρά, πολλά από τα οποία λειτουργούσαν στους χώρους γυμνασίων, έχουν βρεθεί στους Δελφούς, στην Ερέτρια, στην Ήλιδα, στην Πριήνη ακόμη και στο Παντικάπαιο της Κριμαίας.


Η μετάδοση της τεχνογνωσίας στην κατασκευή λουτρών από τους Έλληνες στους Λατίνους, οφειλόταν στη συχνή επαφή που είχαν αναπτύξει οι δύο λαοί λόγω των πολλών ελληνικών αποικιών της Μεγάλης Ελλάδας και της Σικελίας στην γειτονική Ιταλία.


Οι ρωμαίοι μηχανικοί βασιζόμενοι στην κληρονομιά του ελληνικού πνεύματος, απάντησαν με ευρηματικότητα στις νέες ανάγκες και τις απαιτήσεις της εποχής τους για πολυτέλεια και μαζικότητα, εξελίσσοντας παλαιούς και καθιερώνοντας νέους τύπους. Τα νέα επιτεύγματα στην αρχιτεκτονική, ιδιαίτερα τα υπόκαυστα, αλλά και το τσιμέντο που βοήθησε στην ανάπτυξη της θολοδομίας καθώς και η πρόοδος στην κατασκευή των εντυπωσιακών υδραγωγείων και των δικτύων αγωγών ύδρευσης και αποχέτευσης των πόλεων, συνετέλεσαν με ουσιαστικό τρόπο στην τελειοποίηση των λουτρών.


Από την περιοχή της Καμπανίας και τη Ρώμη, τα λουτρά διαδόθηκαν σε όλες τις επαρχίες που κατακτούσαν οι ρωμαίοι. Πιο εύκολα όμως και πιο γρήγορα εξαπλώθηκαν σε αυτές τις περιοχές που είχε προηγουμένως αναπτυχθεί ή διαδοθεί ο ελληνικός πολιτισμός, σε Ανατολή και Δύση. Στις βόρειες επαρχίες, αρχικά τα λουτρά κατασκευάζονταν από τους στρατιωτικούς αρχιτέκτονες για τις ανάγκες του στρατεύματος. Η σπουδαιότητα των λουτρών ήταν τέτοια, ώστε ήταν τα πρώτα κτίρια που ανεγείρονταν από τους Ρωμαίους όταν κατακτούσαν μια πόλη ή όταν ανοικοδομούσαν μια καινούργια.


Στην αρχή των αυτοκρατορικών χρόνων, αποκρυσταλλώθηκε μια αρχιτεκτονική φόρμα τυπική σε όλες τις λουτρικές εγκαταστάσεις, παρʼ όλες τις κατά τόπους διαφορές. Αυτή την εποχή, η επίσκεψη στα λουτρά αποτελεί την καθημερινή συνήθεια κάθε ρωμαίου πολίτη.


Η μεγάλη διάδοση των λουτρών επαληθεύεται απόλυτα από φιλολογικές και επιγραφικές πηγές και κυρίως από τα αναρίθμητα λείψανα συγκροτημάτων λουτρών απανταχού της επικράτειας της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, από την Αφρική μέχρι την Αγγλία και από την Ιβηρική χερσόνησο μέχρι τα βάθη της Ανατολής.


Στη Ρώμη, το 33 π.Χ. υπήρχαν 170 δημόσια βαλανεία, σύμφωνα με απογραφή του Αγρίππα (63 – 12 π.Χ.) για να φτάσουν στο τέλος των υστερορωμαϊκών χρόνων στον εντυπωσιακό αριθμό των 856, όπως αναφέρουν κείμενα της εποχής.



Με τον οικονομικό μαρασμό του 3ου αι μ.Χ. που άγγιξε κυρίως την δύση, την επικριτική στάση του χριστιανισμού απέναντι στα γυμνάσια, αλλά και τις φθορές και τους βανδαλισμούς που προκαλούσαν οι μετακινήσεις των διάφορων βάρβαρων φύλων στα υδραγωγεία και τα κτήρια οδήγησαν στην εγκατάλειψη των μεγάλων συγκροτημάτων λουτρών. Επιβίωσαν μόνο κάποια λουτρά, συνήθως αυτά που ενέκρινε η Εκκλησία και είχαν χωριστά διαμερίσματα για τους άνδρες και τις γυναίκες, συχνά προσαρτημένα σε κάποιο εκκλησιαστικό οικοδόμημα, ναό ή μοναστήρι.


Αργότερα, στα μεσαιωνικά χρόνια, οι άραβες υιοθέτησαν και διέδωσαν σε Ανατολή και Δύση τα λουτρά, προβιβάζοντας ξανά σε πρωτεύοντα τον ρόλο τους στην καθημερινή ζωή της πόλης. Από τους άραβες κυρίως τα γνώρισαν οι Οθωμανοί οι οποίοι έχτισαν εξαιρετικές εγκαταστάσεις για τα λουτρά τους, τα γνωστά χαμάμ, πολλά από τα οποία σώζονται ακόμη και σήμερα και λειτουργούν σε πολλές πόλεις της άλλοτε οθωμανικής αυτοκρατορίας.
Επιστροφή στην κορυφή Πήγαινε κάτω
Επισκόπηση του προφίλ των χρηστών
enemy
Διαχειριστής
Διαχειριστής



ΔημοσίευσηΘέμα: Απ: Ανθρωπολογία   Κυρ Νοε 16, 2008 4:47 pm

Διάκριση & βασικοί τύποι λουτρών

Τα λουτρά ήταν αρκετά σύνθετες κατασκευές, ίσως τα πολυπλοκότερα κτήρια από όσα έκτισαν οι ρωμαίοι μηχανικοί και αυτό διότι για να λειτουργούν ικανοποιητικά, εκτός από την αρχιτεκτονική και δομική τους αρτιότητα έπρεπε να ανταποκρίνονται και στους κανόνες της υδραυλικής και της θερμαντικής.


Το Βαλανείο (balaneum) δημόσιο ή ιδιωτικό, ήταν ένα απλό, περισσότερο συνοικιακό λουτρό το οποίο διέθετε συνήθως μόνο τους απαραίτητους χώρους για το μπάνιο. Αναλογούσε περίπου ένα σε κάθε 35 διαμερίσματα, αν και υπήρχαν μικρότερα λουτρά, ως και πέντε σε κάθε οικοδομικό τετράγωνο.


Οι θέρμες, (Thaermae) άρχισαν να εξελίσσονται λίγο αργότερα, ως απότοκο της αυξανόμενης προτίμησης και αγάπης που έδειχναν οι πολίτες για τα λουτρά. Ο πυρήνας τους ήταν οι λουτρικές εγκαταστάσεις οι οποίες περιστοιχίζονταν από πολλούς άλλους χώρους για πολλές άλλες δραστηριότητες και υπηρεσίες για τους επισκέπτες τους. Το όλο συγκρότημα βρισκόταν εντός περιβόλου. Στα χρόνια των αυτοκρατόρων οι Θέρμες εξελίχθηκαν σε κολοσσιαία κέντρα αναψυχής και ελεύθερου χρόνου που χτίζονταν σε κάθε σημαντική πρωτεύουσα του ρωμαϊκού κράτους.


Η απλούστερη μορφή ρωμαϊκού λουτρού, περιλαμβάνει τρεις βασικούς χώρους σε σειρά, σύμφωνα με τον αʼ τύπο: μια αίθουσα για το αποδυτήριο (apodyturium) και το κρύο λουτρό (frigidarium), μια για το χλιαρό (tepidarium) και τέλος μια ακόμη αίθουσα για το θερμό λουτρό (caldarium). Σε αυτόν τον βασικό κορμό προστέθηκαν και άλλοι χώροι, με αποτέλεσμα να προκύψουν αρκετές παραλλαγές, περισσότερο ή λιγότερο σύνθετες.


Κατά τη συνήθη πρακτική, οι κρύοι χώροι του λουτρού κατασκευάζονταν στο βόρειο μέρος του συγκροτήματος ενώ τα ζεστά δωμάτια στο νoτιoδυτικό μέρος, προκειμένου να γίνεται καλύτερη εκμετάλλευση της ηλιακής θερμότητας.


Περιγραφή των χώρων και της λειτουργίας των λουτρών


Η πρώτη στη σειρά αίθουσα, το αποδυτήριο και το κρύο λουτρό (frigidarium), είχε διπλό ρόλο. Εδώ άλλαζαν τα ρούχα τους οι επισκέπτες και έκαναν το κρύο μπάνιο τους. Ήταν το καλύτερα διακοσμημένο δωμάτιο, λειτουργώντας ως χώρος υποδοχής, αφού από εδώ εισέρχονταν οι λουόμενοι στον καθεαυτό χώρο των λουτρών και εδώ παρέμεναν μετά το μπάνιο τους για τις συναναστροφές τους.


Επρόκειτο συνήθως για ένα ορθογώνιο δωμάτιο, με επίπεδη οροφή ή καμαροσκεπές, μη θερμαινόμενο, ευρισκόμενο κοντά στην παλαίστρα, όταν αυτή υπήρχε. Κατά μήκος των τοίχων υπήρχαν χτιστές κόγχες ή ξύλινα ράφια για την φύλαξη των ρούχων και χαμηλοί, κτιστοί πάγκοι για να κάθονται οι επισκέπτες. Σε άλλες, ορθογώνιες συνήθως κόγχες τοποθετούνταν λυχνάρια για τον φωτισμό, κάτι που ίσχυε και για τις άλλες αίθουσες ή ακόμη και προτομές που διακοσμούσαν το χώρο. Σε ημικυκλικές κόγχες απέληγαν οι μολύβδινοι σωλήνες για μπάνιο με καταιωνισμό.


Στον βασικό εξοπλισμό αυτής της αίθουσας ήταν η πισίνα με κρύο νερό για το κρύο μπάνιο, ενώ στις μεγάλες Θέρμες κυριαρχούσε η πισίνα κολύμβησης , (natatio) η οποία όμως μπορούσε να είναι και υπαίθρια.
To κρύο λουτρό προέκυψε αργότερα, γύρω στα χρόνια του Αύγουστου, έπειτα από τις συμβουλές των γιατρών οι οποίοι συνιστούσαν το κρύο μπάνιο λόγω της μεγάλης ωφέλειάς του στον οργανισμό.


Η αίθουσα για το χλιαρό λουτρό (tepidarium) κατασκευαζόταν μετά το αποδυτήριο. Η παραμονή του λουόμενου σε αυτό το χώρο, βοηθούσε στο να προσαρμόζεται προοδευτικά το σώμα από τη χαμηλή θερμοκρασία του αποδυτηρίου και κρύου λουτρού σε αυτή του επόμενου, θερμού δωματίου και αντίστροφα. Διατηρούσε μια μέτρια θερμοκρασία και γιʼ αυτό το λόγο θερμαινόταν συνήθως μόνο το δάπεδο, ανάλογα βέβαια και με τις κλιματολογικές συνθήκες της περιοχής. Μόνο μετά την πλήρη ανάπτυξη των λουτρών απέκτησε πισίνα η οποία περιείχε χλιαρό νερό.


Το ζεστό λουτρό (caldarium). ήταν και ο τελικός προορισμός του λουόμενου ο οποίος εδώ έβρισκε το ζεστό νερό για να κάνει το μπάνιο του και όχι μόνο. Μπορούσε εδώ να κάνει και ατμόλουτρο, λόγω της υγρασίας που υπήρχε στο δωμάτιο. Ο βασικός εξοπλισμός αυτής της αίθουσας περιλάμβανε μια πισίνα (alveus) με ζεστό νερό εγκατεστημένη στην μια πλευρά της που ξεχώριζε με ένα κιγκλίδωμα ή κτιστό τοιχίο από τον υπόλοιπο χώρο. Σε μια ημικυκλική κόγχη τοποθετούσαν μια μαρμάρινη λεκάνη (labrum) πάνω σε στήριγμα, η οποία περιείχε κρύο νερό για να δροσίζουν οι λουόμενοι το πρόσωπο και το λαιμό τους. Το δωμάτιο είχε θερμαινόμενο πάτωμα και τοίχους προκειμένου να διατηρείται η θερμοκρασία σε υψηλά επίπεδα και γιʼ αυτό το λόγο το ήταν σε άμεση γειτνίαση με την εστία του λουτρού.


Στο δάπεδο αυτής της αίθουσας υπήρχε συχνά ψηφιδωτό με κάποιο θαλάσσιο συνήθως θέμα ενώ συχνά απεικόνιζε σανδάλια για να υπενθυμίζει στους λουόμενους να τα φορέσουν, όχι μόνο για να μη γλιστρούν αλλά κυρίως για να μη καούν τα πόδια τους λόγω της υψηλής θερμοκρασίας του πατώματος (57ο C). Τέτοια παράσταση έχει βρεθεί σε λουτρό στα Χανιά της Κρήτης αλλά και σε θέρμες της Ιταλίας. Μερικά από αυτά τα ψηφιδωτά έφεραν και επιγραφές, όπως αυτή που ευχόταν στους λουόμενους ʽΚαλό Μπάνιοʼ (BENE LAVA).


Αν και το μεγαλύτερο μέρος της διακόσμησης στα σωζόμενα λουτρά δεν έχει επιζήσει, πολλοί συγγραφείς σχολιάζουν την μεγαλοπρέπεια και πολυτέλειά τους, με τις ψηλές, θολωτές αίθουσες, τα καλά μωσαϊκά, τα έργα ζωγραφικής, τις επενδύσεις με έγχρωμα μάρμαρα, τις ασημένιες στρόφιγγες και τον ακριβό εξοπλισμό.
Τα λουτρά, παρόλο που κοσμούνταν με αγάλματα θεών ήταν κοσμικά κτήρια. Τα αγάλματα της Υγείας και του Ασκληπιού ήταν αρκετά συνηθισμένα στα λουτρά, τα οποία πολλές φορές λειτουργούσαν σε περιοχές με ιαματικά νερά.
Επιστροφή στην κορυφή Πήγαινε κάτω
Επισκόπηση του προφίλ των χρηστών
enemy
Διαχειριστής
Διαχειριστής



ΔημοσίευσηΘέμα: Απ: Ανθρωπολογία   Κυρ Νοε 16, 2008 4:48 pm

Η ʽιεροτελεστίαʼ του μπάνιου

Μολονότι οι πατρίκιοι φρόντιζαν ώστε να έχουν λουτρό στις κατοικίες στις πόλεις, ή περισσότερο στις εξοχικές επαύλεις τους θερμαίνοντας μια σειρά δωματίων ή ακόμη ένα ξεχωριστό κτήριο, ακόμα και τότε σύχναζαν στα πολυάριθμα λουτρά των πόλεων που έμεναν. Οι ρωμαίοι συνήθιζαν να πηγαίνουν στα λουτρά μετά το τέλος της δουλειάς, γύρω στις 2 με 3 το μεσημέρι και μέχρι τη δύση του ήλιου. Από τον 3ο μ.Χ. αιώνα τα λουτρά συνέχιζαν να λειτουργούν και τις νυκτερινές ώρες, συνήθεια που διατήρησαν οι βυζαντινοί.


Αυτό ίσχυε στην περίπτωση των λουτρών που ήταν διπλά, διαθέτοντας δηλαδή ξεχωριστές εγκαταστάσεις για τις γυναίκες, γιατί όταν δεν υπήρχε η πολυτέλεια για διπλές εγκαταστάσεις τότε οι γυναίκες επισκέπτονταν τα λουτρά τις πρωινές ώρες. Έχουν όμως καταγραφεί περιπτώσεις μικτών λουτρών, τα οποία χρησιμοποιούσαν συγχρόνως άντρες και γυναίκες. Τα λουτρά αυτού του είδους ήταν ιδανικό μέρος για τις πόρνες να προσελκύσουν τη πελατεία τους και ίσως γιʼ αυτό τον λόγο είχαν εκδοθεί κατά καιρούς αυτοκρατορικές διαταγές που τα απαγόρευαν.


Το αντίτιμο της εισόδου στις εγκαταστάσεις των ιδιωτικών βαλανείων ήταν μέσα στα πλαίσια των οικονομικών δυνατοτήτων κάθε ρωμαίου πολίτη. Στις κρατικές θέρμες ήταν ακόμη πιο προσιτό, ενώ συχνά η είσοδος επιτρεπόταν ελεύθερα και έτσι ο αυτοκράτορας γινόταν περισσότερο δημοφιλής.


Στο προσωπικό των λουτρών περιλαμβάνονταν διάφορες ειδικότητες, ενώ ο αριθμός των υπαλλήλων ποίκιλε, ανάλογα βέβαια με το είδος και το μέγεθος τους. Για την φροντίδα και την επίβλεψη της καλής λειτουργίας του λουτρού ήταν υπεύθυνος ο Βαλανεύς (Balneator) o οποίος ήταν συνήθως απελεύθερος και έπαιρνε μισθό, ενώ υπάρχουν και κάποιες περιπτώσεις που το πρόσωπο αυτό ήταν γυναίκα. Υφιστάμενοί του ήταν αρκετοί άλλοι υπάλληλοι. Ο υποκαύστης (fornacator) ήταν αυτός που φρόντιζε την φωτιά στην εστία. Ήταν συνήθως σκλάβος και μάλιστα τον θεωρούσαν εξάρτημα που μπορούσε να πουληθεί μαζί με το λουτρό. Ο ʽαλείπτηςʼ, απελεύθερος ή σκλάβος ήταν αυτός που περιποιούταν τους λουόμενους και τους έκανε μασάζ στην παλαίστρα το tepidarium ή σε άλλο ειδικό χώρο. Ένας ακόμη υπάλληλος ήταν ο παραχύτης (perfusor) ο οποίος έριχνε στους λουόμενους ζεστό νερό μέσα στις πισίνες. Ο ιματιοφύλακας (capsarius) φύλαγε τα ρούχα των λουόμενων στο αποδυτήριο, ειδικότητα απαραίτητη, διότι σημειώνονταν αρκετές κλοπές στα λουτρά. Συχνά ήταν και ο ταμίας αν και στις μεγάλες θέρμες την θέση αυτή κάλυπτε συνήθως άλλος, ειδικός υπάλληλος. Εκτός του ειδικευμένου προσωπικού υπήρχαν και άλλοι ανειδίκευτοι σκλάβοι για τις πάσης φύσεως εργασίες, οι οποίοι μάλιστα έμεναν στο λουτρό όλο το 24ωρο Αυτοί, διατηρούσαν αναμμένη τη φωτιά και ταυτόχρονα φύλαγαν τις εγκαταστάσεις. Όταν το λουτρό ήταν μικρό, ο Βαλανεύς ήταν ο μοναδικός υπάλληλος ο οποίος έκανε όλες τις δουλειές και εξυπηρετούσε τους επισκέπτες.


Η διαδικασία του μπάνιου ήταν συγκεκριμένη, και τα λουτρά κατασκευάζονταν προκειμένου να την εξυπηρετήσουν. Αρχικά, μετά την είσοδό τους στο λουτρό οι επισκέπτες κατευθύνονταν στο αποδυτήριο, όπου και άλλαζαν. Οι λουόμενοι της αριστοκρατικής τάξης συνοδεύονταν από ένα ή περισσότερους σκλάβους , οι οποίοι κουβαλούσαν τον εξοπλισμό για το μπάνιο και φύλασσαν τα ρούχα του κύριού τους.


Συνήθως, προτιμούσαν να ξεκινήσουν με εξάσκηση κάποιου αθλήματος στις αθλητικές εγκαταστάσεις εφόσον βέβαια τις διέθετε το λουτρό, χωρίς όμως αυτό να είναι υποχρεωτικό. Αφού άλειφαν το σώμα τους με λάδι, ξεκινούσαν την προπόνηση στην παλαίστρα ή το γυμνάσιο ασκώντας διάφορα αθλήματα που ακόμη και σήμερα είναι αγαπητά, όπως η κολύμβηση, η πάλη και το τρέξιμο, ενώ αρκετά δημοφιλή ήταν τα παιχνίδια με μικρές δερμάτινες μπάλες που θεωρούνταν ιδανικός τρόπος εκγύμνασης του σώματος. Από κάποιες αρχαιολογικές πηγές και από κείμενα που έχουν σωθεί, μπορούμε να συμπεράνουμε ότι οι άνδρες γυμνάζονταν και έκαναν το μπάνιο τους γυμνοί, χωρίς όμως αυτό να είναι η μοναδική εκδοχή. Έχουν βρεθεί ψηφιδωτά που απεικονίζουν άντρες αθλητές αλλά και γυναίκες αθλήτριες.


Αφού ολοκλήρωναν την προπόνησή τους ερχόταν η ώρα του μπάνιου. Μπορούσαν να ξεκινήσουν από το χλιαρό λουτρό (tepidarium) όπου παρέμεναν για αρκετή ώρα ώστε να χαλαρώσουν από την προπόνηση και να αφαιρέσουν το λάδι και την σκόνη με την στελγγίδα. Την ίδια στιγμή, το σώμα προσαρμοζόταν στη ζέστη προοδευτικά.


Εν συνεχεία, προχωρούσαν στον επόμενο χώρο του θερμού λουτρού (caldarium). για το καθεαυτό μπάνιο τους. Εδώ βουτούσαν στην πισίνα με το ζεστό νερό και κάθονταν για αρκετή ώρα στον αναβαθμό που υπήρχε.


Σε πιο σύνθετα λουτρά, οι λουόμενοι συνέχιζαν την διαδικασία του μπάνιου στο δωμάτιο ξηρής εφίδρωσης (laconicum) που παραπέμπει στη σύγχρονη σάουνα, με ιδιαίτερα υψηλή θερμοκρασία. Εδώ μπορούσε να παραμείνει μόνο για μικρό χρονικό διάστημα. Το Laconicum πολύ συχνά συγχέεται με το Sudatio, ο οποίος μάλλον ήταν και αυτός χώρος εφίδρωσης, αλλά με ατμούς. Τώρα ήταν έτοιμος για μασάζ και περιποίηση με αρωματικά έλαια σε μαρμάρινους πάγκους στο θερμό ή πίσω στο χλιαρό λουτρό ή ακόμη και σε άλλο, ειδικά διαμορφωμένο χώρο (unctorium). Το μπάνιο ολοκληρωνόταν στο κρύο λουτρό (frigidarium) με μια αναζωογονητική βουτιά στην πισίνα με το κρύο νερό.


Μετά το μπάνιο τους, οι επισκέπτες μπορούσαν να παραμείνουν στο αποδυτήριο - frigidarium για τις συναναστροφές τους ή στην περίπτωση των Θερμών να επιδοθούν σε πολλές άλλες δραστηριότητες.


Οι μεγάλες Θέρμες, κτισμένες συνήθως από κάποιον αυτοκράτορα, διέθεταν εκτεταμένα αθλητικά κέντρα με παλαίστρες, σφαιριστήρια, πισίνες κολύμβησης ενώ αργότερα προστέθηκαν και βιβλιοθήκες, πάρκα, θέατρα για απαγγελία ποίησης, παραστάσεις μέχρι εστιατόρια, ξενώνες, κομμωτήρια, εμπορικά καταστήματα και οίκοι ανοχής. Συγκέντρωναν δηλαδή κάθε είδους δραστηριότητα του ελεύθερου χρόνου, περίπου όπως τα σύγχρονα entertainment parks και τα εμπορικά κέντρα. Μπορούσαν να δεχτούν καθημερινά κατά μέσο όρο 1500 επισκέπτες ενώ οι μεγαλύτερες από αυτές, όπως οι Θέρμες του Διοκλητιανού στη Ρώμη ήταν ικανές να εξυπηρετήσουν μέχρι 3000 ή και περισσότερους λουόμενους. Οι θέρμες προσέφεραν μια ιδιαίτερη έλξη η κάθε μια. Κάποιες μπορεί να είχαν θαυμάσια θέα, κάποιες άλλες μια βιβλιοθήκη, ή ένα μοναδικό αθλητικό κέντρο. Οι διασημότερες και πολυτελέστερες Θέρμες βρίσκονταν, όπως είναι φυσικό στη Ρώμη, όπου βρίσκονταν και οι αρχαιότερες θέρμες, οι Θέρμες του Αγρίππα, χτισμένες γύρω στο 25 π.Χ.. Στη Ρώμη επίσης έχτισαν θέρμες ο αυτοκράτορας Νέρων στα 65 μ.Χ, ο Τίτος στα 81, Ο Δομιτιανός το 95, Ο Κόμοδος το 185, ο Καρακάλλας το 217, ο Διοκλητιανός το 305, και ο Κωνσταντίνος το 315. Οι καλύτερα σωζόμενες είναι οι Θέρμες του Διοκλητιανού των οποίων το Frigidarium μετατράπηκe σε ναό της Santa Maria Degli Angeli. Σε πολύ καλή κατάσταση διατηρούνται και τα λουτρά στο Herculaneum και την Πομπηία που θάφτηκαν κάτω από την στάχτη του Bεζούβιου μετά την έκρηξη του ηφαιστείου το 79 μ.Χ.
Επιστροφή στην κορυφή Πήγαινε κάτω
Επισκόπηση του προφίλ των χρηστών
enemy
Διαχειριστής
Διαχειριστής



ΔημοσίευσηΘέμα: Απ: Ανθρωπολογία   Κυρ Νοε 16, 2008 4:48 pm

Ο ρόλος των λουτρών στην καθημερινή ζωή της κοινωνίας


Είναι αναμφισβήτητο πως τα λουτρά αποτελούσαν πολύ σπουδαία κέντρα υγιεινής και αναψυχής επιτελώντας σημαντικό ρόλο στην λειτουργία της κοινωνίας. Άνθρωποι κάθε ηλικίας και κοινωνικής τάξης περνούσαν ένα σημαντικό μέρος της ημέρας τους εκεί. Στα λουτρά κλείνονταν πολύ συχνά εμπορικές συμφωνίες. Στις αίθουσες και τις πισίνες των λουτρών γίνονταν κάθε είδους συζητήσεις σχετικά με τα θέματα που απασχολούσαν τον μικρόκοσμο μιας πόλης ή ολόκληρη την αυτοκρατορία. Οι πολίτες εδώ αντάλλασσαν ειδήσεις και διαμόρφωναν άποψη μαθαίνοντας τα τελευταία πολιτειακά νέα και τις εξελίξεις από τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του κράτους. Οι στιγμές χαλάρωσης και απόλαυσης που χάριζαν τα λουτρά στους πολίτες, δημιουργούσαν το κατάλληλο κλίμα για την χειραγώγησή τους και την ανάπτυξη προπαγάνδας από τους ισχυρούς ηγέτες.


Στην κατασκευή αλλά και την επισκευή των λουτρών συνεισέφεραν, εκτός του ίδιου του αυτοκράτορα πολλοί παράγοντες, η ίδια η πόλη, ο λαός αλλά κυρίως η ανώτερη τάξη της, εκ της οποίας κάποιοι ευγενείς που διεκδικούσαν κάποιο αξίωμα, γνωρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο θα γίνονταν λαοφιλείς και θα εξασφάλιζαν την εκλογή ή επανεκλογή τους.


Αναμφίβολα τα λουτρά ήταν θορυβώδη, όπως παραπονέθηκε ο φιλόσοφος Σενέκας που ζούσε κοντά σε λουτρά στη Ρώμη. Ο Σενέκας αντετίθεντο στην τρυφηλότητα στην οποία παραδίδονταν οι επισκέπτες των λουτρών και υποστήριζε ότι ο ιδρώτας πρέπει να έρθει ως αποτέλεσμα της σκληρής φυσικής εργασίας και όχι της μη παραγωγικής παραμονής σε ένα καυτόδωμάτιο.
Επιστροφή στην κορυφή Πήγαινε κάτω
Επισκόπηση του προφίλ των χρηστών
 
Ανθρωπολογία
Επιστροφή στην κορυφή 
Σελίδα 2 από 2Μετάβαση στη σελίδα : Επιστροφή  1, 2

Δικαιώματα σας στην κατηγορία αυτήΔεν μπορείτε να απαντήσετε στα Θέματα αυτής της Δ.Συζήτησης
 :: Γενικές συζητήσεις :: Διαφορες συζητήσεις-
Μετάβαση σε: